fot.wikimedia.org
Między 13, a 25 sierpnia 1920 roku doszło do starcia wojsk polskich z Armią Czerwoną. "Cud nad Wisłą" uznawany jest za 18. najważniejszą bitwę w dziejach świata.

Batalia zadecydowała o losach wojny polsko-bolszewickiej, jak również przyszłości Polski i Europy - podkreśla historyk Grzegorz Rutkowski z Muzeum Historii Polski. Celem bolszewików była ekspansja i wyeksportowanie rewolucji na zachód Europy, czemu miało służyć wpierw podbicie państwa polskiego - wyjaśnia. Jak dodaje, Bitwa Warszawska zadecydowała o wyniku wojny polsko-bolszewskiej, zapewniła naszemu krajowi niepodległość na 20 lat i równocześnie powstrzymała pochód Armii Czerwonej na Europę Zachodnią.

Kluczową rolę w zwycięstwie odegrała taktyka Józefa Piłsudskiego. Był to manewr oskrzydlający Armię Czerwoną, wyprowadzony znad Wieprza, przy jednoczesnym związaniu głównych sił bolszewickich na przedpolach Warszawy. Pozwolił on na przełamanie pozycji bolszewików i wyjście na tyły jednostek Armi Czerwonej, zmuszając je do odwrotu.

Ogromny wkład w sukces obrony Warszawy miała ludność cywilna stolicy - mówi Grzegorz Rutkowski. Bitwa Warszawska świadczy o wielkim zaangażowaniu narodu polskiego i odpowiedzialności za niedawno odzyskaną niepodległość - wyjaśnia. Do walki zgłosiło się kilkadziesiąt tysięcy ochotników, a do pomocy przy obronie stolicy stanęło niemal całe społeczeństwo.

Grzegorz Rutkowski dodaje, że również polscy kryptolodzy przyczynili się do zwycięstwa. Przypomina, że przechwycone informacje, dzięki złamaniu kodów bolszewickich szyfrów i prowadzeniu nasłuchu radiowego, umożliwiły polskiemu wywiadowi przeanalizowanie planów Armii Czerwonej. Pomimo tego, że państwo polskie dopiero się odradzało, było w stanie wykorzystać nowoczesne technologie i osiągnąć sukces - podkreśla historyk.

19 sierpnia armia Tuchaczewskiego została zmuszona do odwrotu nad Niemen. Do 25 sierpnia jednostki wojska polskiego wyzwoliły wiele miejscowości, między innymi Brześć Litewski, Białystok, Łomżę i Ostrołękę, docierając do granicy z Prusami Wschodnimi i odcinając drogę odwrotu siłom bolszewickim.

W starciu działania wojenne były prowadzone na przestrzeni 450 kilometrów. W walkach zginęło cztery i pół tysiąca Polaków, 22 tysiące zostało rannych, a 10 tysięcy uznano za zaginionych. Szkody wyrządzone sowietom nie są znane. Przyjmuje się, że 25 tysięcy poległo lub było ciężko rannych, 60 tysięcy trafiło do polskiej niewoli.

IAR/ds